Posts Tagged 'Richard Feynman'

Hello Martian! – Symmetry in Physical Law

Matter - Antimatter

…Peki acaba karşımadde de madde gibi mi davranır? Bildiğimiz kadarıyla, evet. Simetri yasalarından biri de, karşımadde ile yaptığımız bir şeyin madde ile yapılan aynı şeyle aynı yolda davranacağı şeklindedir. Ancak, bunlar bir araya gelirlerse kıvılcımlar çıkararak birbirlerini yokederler.

Madde ve karşımaddenin aynı yasalara tabi oldukları düşünülmüştür. Ancak şimdi sağ ve sol simetrinin yanlış olabileceğini biliyoruz. Bu durumda ortaya önemli bir soru çıkıyor. Nötron parçalanmasını bir karşımadde için – bir karşınötron, bir karşıproton, bir karşıelektron (pozitron) ve bir nötrinoya ayrışır – ele alalım. Soru şudur: O da aynı şekilde mi davranacak, yani pozitron sol yönlü bir sarmalla mı ortaya çıkacak; yoksa öbür türlü mü davranacaktır? Bir kaç ay öncesine kadar ters yönde davranacağına; madde sola giderken karşımaddenin (pozitron) sağa doğru gideceğine inanıyorduk. Bu durumda Marslı‘ya neyin sağ, neyin sol olduğunu anlatma olanağımız yoktu; çünkü eğer kendisi karşımadde ile yapılmışsa, Marslı deneyi yaparken, onun elektronları pozitron olacağından, onlar da ters yönde dönecekleri için, kalbi ters tarafa koyacaktı. Marslı‘ya telefon edip ona bir insanın nasıl yapıldığını anlattığınızı varsayalım. O da dediklerinizi yapıyor ve başarılı oluyor. Daha sonra ona bizim bütün sosyal adetlerimizi açıklıyorsunuz. O da bize yeterince iyi bir uzay gemisinin nasıl yapılacağını açıklıyor. Sonunda onu görmeye gidiyorsunuz. Ona doğru yürüyüp, tokalaşmak için sağ elinizi uzatıyorsunuz. O da sağ elini uzatırsa tamam, her şey yolunda. Ama eğer sol elini uzatırsa, dikkat edinbirbirinizi yokedeceksiniz!

Richard Feynman – Fizik Yasalarında Simetri (Fizik Yasaları Üzerine, TÜBİTAK Yayınları)

Reklamlar

Project Tuva: Feynman Messenger Lectures

Bill Gates‘e karşı özel bir nefretim yoktur, ama Microsoft‘tan çoğu kişi gibi ben de hazzetmiyorum. Ama şu son yaptığı şeyden dolayı Bill Gates‘e karşı çok güzel duygular beslemeye başladım diyebilirim. Sevgili Bill abimiz üstat Richard Feynman‘ın Cornell Üniversitesi‘nde verdiği The Character of Physical Law konferans serisinin haklarını BBC‘den satın almış. Ve bunla yetinmeyip Project Tuva altında bu konferansın 7 bölümünü de ücretsiz yayınlamış. Tüm bölümlere buradan ulaşabilirsiniz.

Bu konferanslar daha sonraları The Character of Physical Law adı altında bir kitapta da toplanmıştı. Aynı kitap Tübitak Yayınları tarafından Fizik Yasaları Üzerine ismiyle de Türkçe yayımlandı. Konferans genel olarak fizik yasalarının ne olduğundan, özelliklerinden bahsediyor. Çok güzel örneklerle dolu olan bu konferans tipik Feynman stilini gösteriyor bize. En karmaşık konular için basit, açıklayıcı ve etkili örnekler, Feynman tarzı espriler ve harika üslubu… Ben videoları ilk kez görüyorum. O yüzden gerçekten helal olsun diyorum Bill Gates‘e ve Project Tuva ekibine… Tübitak‘tan çıkan kitabı daha yeni bitirmiştim. Bunun üzerine okuduğum konuşmanın orjinal halini izleyebilmek harika oldu doğrusu.

Konferans bölümlerini izlemeye başlamadan önce Project Tuva olayının düzgün çalışabilmesi için Silverlight isimli küçük bir uygulama indirmeniz gerekiyor. Ondan sonra kullandığınız web tarayacısında her şey düzgün çalışabiliyor. Yalnız kullanılan işletim sisteminin Windows olması gerekiyor diyorlar. Ancak Linux kullanıp da sorunsuz açabilenler olmuş. Linux kullanıcıları da bir deneyebilirler yani.

Konferansın 7 adet başlığı şu şekilde:

Lecture 1: Law of Gravitation – An Example of Physical Law

Lecture 2: The Relation of Mathematics and Physics

Lecture 3: The Great Conservation Principles

Lecture 4: Symmetry in Physical Law

Lecture 5: The Distinction of Past and Future

Lecture 6: Probability and Uncertainty – The Quantum Mechanical View of Nature

Lecture 7: Seeking New Laws

Project Tuva: Feynman Messenger Lectures

Yukarıdakibüyütmek için tıklayabilirsiniz – resimde de görülüyor zaten, Microsoft bu Project Tuva ile tüm konuşmaları bize yarı interaktif bir ortamda sunuyor. Videonun hemen altında tüm konuşmanın alt yazısı yer alıyor. Sol üst köşedeki butonla not alabiliyoruz videoyu izlerken. Sağ üst köşedeyse o an anlatılan konuyla ilgili dipnotların ayrıntılı bilgilerinin yer aldığı linklere ulaşabiliyoruz. Konuşma sırasında üstat Feynman Kepler Kanunları‘ndan bahsediyorsa üst sağda bununla alakalı linkler çıkıyor. En alttaki bardaysa konuşmanın hangi dakikaları arasında hangi konuların anlatıldığı görülebiliyor. Güzel bir iş çıkarmışlar. Umarım üstadın Auckland konferanslarını da eklerler. Thanks Bill…